Gjatë protestave kundër qeverisë në Tiranë, javën e kaluar, policia përdori automjete për hedhjen e ujit.
Pas protestave disamujore kundër korrupsionit të dyshuar të qeverisë shqiptare nën drejtimin e Edi Ramës, dy javë më parë hynë në fuqi ligje të reja që kufizojnë lirinë e tubimit. Ndërkohë, në bazë të dispozitave të reja ligjore, janë shqiptuar gjoba ndaj 83 protestuesve, të cilët kishin bllokuar rrugët dhe penguar qarkullimin e automjeteve, shkruan Der Standard, transmeton Bota sot.
Mediat shqiptare raportojnë për protestues që janë detyruar të paguajnë 55 euro, pasi pretendohet se kanë bllokuar rrugën. Një numër i madh organizatash të shoqërisë civile i kanë kërkuar Parlamentit që të ndalojë zbatimin e këtyre nismave ligjore.
“Veprimet e dhunshme të individëve të caktuar nuk duhet të përdoren si arsye për të kufizuar në përgjithësi të drejtën e qytetarëve për tubim paqësor, apo për t’u imponuar përgjegjësi kolektive pjesëmarrësve dhe organizatorëve të protestave”, thuhet në deklaratën e organizatave joqeveritare.
Me masat e reja, qeveria po përpiqet të kufizojë protestat në rrugë, gjatë të cilave në tetor pati edhe përleshje. Shumë protestues i cilësojnë këto masa si “taktikë frikësimi”.
Gjoba të larta
Kushdo që merr pjesë në një tubim të paautorizuar, tashmë mund të gjobitet nga 100 deri në 1.000 euro. Gjoba parashikohen edhe për personat që fshehin identitetin e tyre përmes maskave, të cilat mund të arrijnë deri në 5.000 euro.
Gjithashtu, deri në 5.000 euro gjobë rrezikojnë edhe personat që nuk i binden urdhrit për shpërndarjen e një tubimi. Edhe pengimi i qarkullimit rrugor tashmë dënohet me gjobë – një metodë proteste që në Serbi është dëshmuar shumë efektive.
Përveç kësaj, do të krijohen të ashtuquajturat “zona të mbrojtura”, për shembull, në afërsi të institucioneve publike. Policia tashmë mund t’u urdhërojë njerëzve që të largohen nga këto zona.
Në një kryeqytet si Tirana, kjo nënkupton kufizimin e hapësirave ku mund të zhvillohen protestat. Në zonat e mbrojtura përfshihen edhe nyjet e trafikut dhe terminalet, portet, aeroportet, hapësirat përreth institucioneve arsimore dhe shëndetësore, si dhe monumentet e trashëgimisë kulturore.
Gjithashtu, synohet të vendoset një kod i ri etike për mësimdhënësit në shkolla. Në të ardhmen, mësuesit dhe mësueset nuk do të lejohen t’i marrin me vete në protesta personat nën moshën 18-vjeçare.
Arsyeja lidhet me faktin se pikërisht në fillim të tetorit, një numër veçanërisht i madh nxënësish dolën në rrugët e Tiranës për të protestuar.
“Regjistër i posaçëm elektronik”
Rregullorja që ndalon “qëndrimin në vendin ku po ndodhin akte dhune, pas paralajmërimeve të policisë” lë hapësirë të madhe për interpretim dhe, për këtë arsye, krijon pasiguri juridike.
Kjo dispozitë nuk u referohet vetëm personave që ushtrojnë realisht dhunë, por edhe protestuesve që ndodhen në afërsi të vendeve ku zhvillohen përleshjet.
Gjithashtu, do të krijohet një “regjistër i posaçëm elektronik” për personat që dyshohen se kanë kryer vepra penale kundër shtetit, rendit publik ose sigurisë publike.
Këto lista ngjallin shqetësim te shumë qytetarë shqiptarë, pasi u kujtojnë shtypjen e të gjithë kritikëve nga shërbimi sekret Sigurimi, gjatë regjimit stalinist të Enver Hoxhës.
Regjistri do të administrohet nga Policia e Shtetit. Megjithatë, veçanërisht problematike janë pasojat që mund të sjellë për personat e përfshirë në të.
Kështu, Policia Kufitare mund t’ia ndalojë daljen nga Shqipëria një personi, nëse gjatë një kontrolli konstatohet se ai ka qenë i përfshirë në akte dhune gjatë protestave.
Kjo vlen edhe në rastet kur ndaj personit në fjalë nuk është marrë asnjë masë zyrtare sigurie, siç do të ishte, për shembull, ndalimi i udhëtimit.
Shpërblime për policinë
Policia gjithashtu do të njoftojë ofruesit privatë të akomodimit nëse ata strehojnë persona që figurojnë në këtë regjistër.
Përveç kësaj, Rama ka paralajmëruar shtimin e 630 pjesëtarëve të rinj në radhët e Policisë së Shtetit.
Ndërkohë, qeveria nuk po trajton çështjen e dhunës së rëndë të ushtruar nga zyrtarët policorë, e cila gjatë javëve të fundit ka shkaktuar lëndime serioze te protestuesit.
Përkundrazi, Rama u ka premtuar pjesëtarëve të policisë që angazhohen në protesta një shpërblim prej 2.500 eurosh.
Disa kritikë e kanë interpretuar këtë premtim si një “miratim politik” të dhunës kundër protestuesve.
Marrëveshjet me familjen Trump
Protestat kundër qeverisë në Shqipëri nisën në fund të majit, fillimisht si reagim ndaj planeve për ndërtimin e resorteve luksoze turistike, të lidhura me Jared Kushnerin, dhëndrin e Donald Trumpit, në një zonë të mbrojtur bregdetare.
Diskutimet për korrupsionin brenda administratës Trump në SHBA mund të bëjnë që tashmë të vihen nën lupë edhe marrëveshjet ndërmjet qeverisë së Ramës dhe familjes Trump.
Vajza e Trumpit dhe bashkëshortja e Kushnerit, Ivanka Trump, ishte për herë të fundit në bregdetin shqiptar në janar, ku darkoi me kryeministrin Rama.
Vetëm pak ditë pas vizitës së saj, Këshilli Kombëtar i Territorit dhe Ujit, nën drejtimin e Ramës, dha lejen e ndërtimit për projektin: “Resort turistik në gadishullin e Zvërnecit”, me objektet F1V2, F1V3 dhe F1R6, të vendosura në zonën Pishë Poro-Nartë, në Bashkinë e Vlorës. Kompania zhvilluese është “Zvërnec South Adriatic Development”.
Sipas një dokumenti të kompanisë Sazan Development, të nëntorit 2025, të cilin e ka siguruar gazeta DER STANDARD, në projekt parashihen, ndër të tjera:
Hotele luksoze me 800 dhoma për mysafirë.
Qendra luksoze SPA.
Marina për jahte, përfshirë një port kryesor me rreth 350 vende ankorimi për superjahte me gjatësi deri në 100 metra dhe më shumë.
Rreth 520 vila luksoze të markave të njohura, me nga tre deri në shtatë dhoma gjumi dhe sipërfaqe nga 350 deri në 2.000 metra katrorë.
Përplasja me kryetarin e bashkisë
Organet e drejtësisë në Shqipëri po hetojnë gjithashtu dyshimet se paratë nga tregtia e drogës janë futur në ekonominë legale për të blerë prona ose për të ndryshuar destinimin e tokave, me qëllim ndërtimin e resorteve luksoze.
Rama po shfaqet gjithnjë e më nervoz dhe vazhdimisht bën deklarata përçmuese ndaj sistemit të drejtësisë.
Por pakënaqësitë janë të mëdha edhe brenda Partisë Socialiste në pushtet. Veçanërisht i dukshëm është konflikti ndërmjet ish-kryetarit të Bashkisë së Tiranës, Erion Veliaj, i cili prej një viti ndodhet në paraburgim, dhe kryeministrit Edi Rama.
Fillimisht, Veliaj konsiderohej një lloj pasardhësi politik i Ramës, por tashmë marrëdhëniet mes tyre kanë ndryshuar.
Një thumbim ndaj Ramës
Pasi ish-presidenti serb Aleksandar Vuçiq humbi zgjedhjet më 25 tetor, Veliaj shkroi në Facebook:
“Urime studentëve që rrëzuan populistin makiavelist nga Beogradi! Lëvizjet studentore dhe protestat nuk nënkuptojnë ‘fundin e botës’, por përkundrazi fundin e ‘një bote’. Sa më shpejt që ne, si qytetarë dhe vendimmarrës politikë, ta kuptojmë këtë, aq më mirë do të jemi në gjendje t’u përgjigjemi nevojave dhe pritshmërive të kësaj gjenerate”.
Ky mesazh u interpretua si një thumbim ndaj Ramës, pasi ky i fundit ka qëndruar pothuajse po aq gjatë në pushtet sa Vuçiqi dhe po përballet me protesta masive të ngjashme.
Ashtu si në Serbi gjatë qeverisjes së Vuçiqit, edhe regjimi i Ramës vepron në mënyrë autoritare, ku gjithçka përqendrohet te një njeri i vetëm në pushtet.
Për më tepër, Vuçiqi dhe Rama kanë bashkëpunuar ngushtë politikisht edhe në të kaluarën.
Një qëllim i përbashkët
Shkrimtari dhe disidenti shqiptar Fatos Lubonja mendon se si lëvizja serbe, ashtu edhe ajo shqiptare, kanë bashkuar rryma të ndryshme politike.
“Megjithatë, qëllimi i tyre i përbashkët dhe themelor është rikthimi i institucioneve demokratike. Të dyja lëvizjet kundërshtojnë opozitën tradicionale, të cilën e konsiderojnë përgjegjëse për sistemin e klientelizmit, korrupsionit dhe një peizazhi mediatik të ndërthurur me pushtetin. Në Shqipëri, kësaj i shtohen edhe lidhjet me krimin e organizuar”, ka deklaruar Lubonja për DER STANDARD.
Sipas tij, lëvizja protestuese në Shqipëri deri më tani është organizuar më dobët sesa ajo në Serbi.
“Nga njëra anë, mungon aftësia për të qëndruar të bashkuar, pavarësisht të gjitha dallimeve. Nga ana tjetër, ‘Sistemi Rama’ është shumë më i rrënjosur në shoqërinë shqiptare dhe shumë më i depërtuar nga kriminaliteti sesa ‘Sistemi Vuçiq’, gjë që ia lehtëson Ramës ndërmarrjen e veprimeve kundër lëvizjes protestuese”, shpjegon Lubonja.
Një tjetër dallim, sipas tij, është se Bashkimi Evropian kohët e fundit nuk e ka mbështetur Vuçiqin, ndërsa Ramës i ka dhënë hapur përkrahje, madje edhe gjatë protestave.
Kjo, sipas Lubonjës, ka një efekt demotivues te shqiptarët, të cilët janë mësuar t’i zgjidhin problemet e tyre përmes vendimeve që vijnë nga “qendra e perandorisë”.
Serbët, nga ana tjetër, kanë vepruar pavarësisht qëndrimit të BE-së.
Sipas Lubonjës, protestuesit në Shqipëri aktualisht ndodhen në një fazë dëshpërimi, pasi nuk kanë arritur ta detyrojnë Ramën të japë dorëheqje.
Burimi:botasot.info
